W kościele pw. Matki Bożej Częstochowskiej w Lubinie rozpoczął się Organowy Kurs Mistrzowski „U Martina Benjamina Liebeherra”. Przez cztery dni organiści z różnych stron Polski pracują pod okiem wybitnych artystów europejskiej sceny muzycznej. W programie są także dwa bezpłatne koncerty otwarte dla mieszkańców.
Organowy Kurs Mistrzowski potrwa od 15 do 18 września. Tegoroczna edycja została podzielona na dwie części. Pierwsze dwa dni poświęcone są interpretacji muzyki organowej, a zajęcia prowadzi prof. Pieter van Dijk, uznany holenderski organista i pedagog, specjalista w zakresie historycznej praktyki wykonawczej. Kolejne dwa dni będą poświęcone improwizacji, a poprowadzi je francuski organista prof. David Cassan.
– Tematem tych kursów jest północno-niemiecka muzyka organowa na przykładach twórczości Johanna Sebastiana Bacha, Dietricha Buxtehude i Nicolausa Bruhnsa – mówi Marek Walczak, kierownik artystyczny organowych kursów mistrzowskich w Lubinie.
Jak podkreśla, wybór repertuaru nie jest przypadkowy. – Buxtehude był organistą w kościele mariackim w Lubece, dokąd jako młody muzyk podróżował Bach, szukając inspiracji m.in. w sztuce improwizacji. Bruhns z kolei był uczniem Buxtehudego. Tutaj do Lubina przybywają młodzi adepci sztuki gry organowej i czerpią inspirację właśnie u tak znanego profesora, mającego niesamowite doświadczenie w historii, w budowie organów, no i oczywiście w interpretacji – wyjaśnia Walczak.
W pierwszej części kursu bierze udział grupa organistów z różnych stron Polski. Są wśród nich muzycy m.in. z Białegostoku, Krakowa, Katowic, Poznania i Gniezna. Docelowo w całym kursie ma uczestniczyć 14 osób.
Jedną z najważniejszych postaci tegorocznej edycji jest prof. Pieter van Dijk. Holenderski organista przez lata był profesorem organów w Hamburgu i Amsterdamie. Obecnie jest na emeryturze, ale jak sam zauważa, muzyk nigdy nie odpoczywa.
Artysta jest także organistą w jednym z kościołów na północy Amsterdamu, gdzie znajdują się dwa wyjątkowe instrumenty. Jeden z nich pochodzi z 1511 roku i jest najstarszym organem w Holandii, drugi został zbudowany przez syna Franza Caspara Schnitgera.
W Lubinie holenderski profesor miał okazję po raz pierwszy zetknąć się z miejscowym instrumentem. Jakie były jego pierwsze wrażenia?
– Jestem bardzo dotknięty tymi organami. Mają piękny wygląd i są bardzo bogate, ze wszystkimi kolorami i złotem. Dla mnie, jako holenderskiego organisty, ten dźwięk to nowy świat, ponieważ instrument ma wiele pięknych, ciemnych, różnych głosów, zwłaszcza ośmiostopowych – opowiada prof. van Dijk.
Podkreśla, że dla organisty każdy nowy instrument jest odkryciem. Niedawno grał we Włoszech, gdzie spotkał się z zupełnie innym brzmieniem organów.
Lubińskie organy są również wyzwaniem dla uczestników kursu. Jak zauważa prof. van Dijk, dla niego gra na instrumencie nie jest szczególnie trudna, ale uczniowie muszą się do niego przyzwyczaić. Jednym z elementów wymagających uwagi jest pedał, który jest większy niż w wielu innych instrumentach.
Wśród uczestników kursu jest Szymon Jarosz, organista z Krzeszowic. O wydarzeniu dowiedział się z Facebooka, zgłosił się i otrzymał możliwość czynnego udziału w zajęciach.
– Instrument wspaniały, wyśmienity. Naprawdę widzę, że wyniosę bardzo dużo korzyści z tego kursu. Bardzo dużo nowych wiadomości się dowiedziałem, interpretacyjnych, wykonawczych, a także dotyczących języka zawodowego, agogiki i artykulacji – mówi Szymon Jarosz.
Jak przyznaje, pierwsze zetknięcie z nieznanym instrumentem nie jest łatwe.
– Trzeba wejść w instrument i też za pierwszym razem wiadomo, zdarzą się jakieś pomyłki albo coś, ale potem już jak profesor podprowadzi, profesor da wskazówki, no to już po prostu idzie coraz łatwiej, coraz lepiej – dodaje uczestnik kursu.
Organizatorem wydarzenia jest Narodowa Orkiestra Dęta w Lubinie. Sam instrument, na którym pracują uczestnicy, również odgrywa w kursie ważną rolę. Organy w kościele pw. Matki Bożej Częstochowskiej zostały zrekonstruowane przez Miasto Lubin, a następnie użyczone Narodowej Orkiestrze Dętej. Dzięki organizowanym tu wydarzeniom mieszkańcy mogą poznawać ich możliwości i różnorodne brzmienie.
Kurs nie jest jednak wydarzeniem zamkniętym wyłącznie dla jego uczestników. Każda z dwóch części zakończy się koncertem mistrzowskim.
Pierwszy odbędzie się w środę, 16 września, o godz. 19. Wystąpi prof. Pieter van Dijk, a koncert będzie również okazją do zaprezentowania się wyróżniającym uczestnikom kursu.
Drugi koncert zaplanowano w piątek, 18 września, o godz. 19.00. Prof. David Cassan zaprezentuje sztukę improwizacji, a tematem jego koncertu będą polskie pieśni.
– Oba te koncerty odbywają się w tej świątyni i są dostępne dla mieszkańców. Oczywiście nieodpłatnie – podkreśla Walczak.
Tegoroczny Organowy Kurs Mistrzowski „U Martina Benjamina Liebeherra” to zatem nie tylko zajęcia dla kilkunastu organistów, ale również okazja dla mieszkańców Lubina do spotkania z artystami o międzynarodowej renomie. W ciągu czterech dni ten sam instrument zabrzmi w dwóch różnych odsłonach – najpierw podczas pracy nad interpretacją muzyki organowej, a następnie w sztuce improwizacji, czyli tworzeniu muzyki w czasie jej wykonywania.
Fot. Marlena Bielecka
